Kandidaten longlist Socrateswisselbeker

De Socrateswisselbeker wordt ieder jaar uitgereikt aan de auteur van het meest urgente, oorspronkelijke en prikkelende Nederlandstalige filosofieboek dat in het voorgaande jaar verscheen. Wat waren de beste filosofieboeken van 2018? Lees hier meer!

Ten Bos-Dwalen in het Antropoceen.jpg
vdh9789023449812.jpg

Dwalen in het antropoceen

René ten Bos

Een van de ‘hotste’ academische onderwerpen verklaard voor een breed publiek door Nederlands origineelste denker.

Het Antropoceen is de in de wetenschap steeds courantere naam van het tijdperk waarin de mens als eerste soort invloed uitoefent op het klimaat, op de oceanen en op de aarde zelf. ‘Antropoceen’ is over het algemeen een alarmerend of apocalyptisch concept. De invloed van de mens op de aarde lijkt immers verre van positief. René ten Bos constateert in Dwalen in het Antropoceen een grootschaligeverdwazing in onze samenleving ten aanzien van een belangrijke kwestie als klimaatverandering. Een term als ‘Antropoceen’ lijkt ons meer grip te geven op de problematiek, maar dat is volgens Ten Bos slechts schijn. Het alarmisme en het apocalyptische denken die tot uitdrukking komen in dit begrip helpen niet om meer richting te vinden. Ten Bos meent dat wij moeten leren ons open te stellen voor andere navigeertechnieken. Zijn nieuwe boek leert ons te dwalen in de vreemde zone tussen mens en natuur.

René ten Bos (1959) is hoogleraar filosofie en organisatiedeskundige. Bij Boom verschenen eerder Het geniale dier (2008), Stilte, geste, stem (2011) en Water (2014), dat werd genomineerd voor de ECI-literatuurprijs. Met zijn laatste boek, Bureaucratie is een inktvis, won Ten Bos de Socratesbeker voor het meest urgente, oorspronkelijke en prikkelende Nederlandstalige filosofieboek uit 2015.

Het empatisch teveel

Ignaas Devisch

In een tijd waarin maatschappelijke tegenstellingen en sociale ongelijkheid op de voorgrond treden, klinkt een sterke roep om meer empathie. Van Barack Obama en Angela Merkel tot Jesse Klaver – velen beschouwen het menselijk vermogen zich in te leven in anderen als stuwende kracht voor moreel handelen en een probaat middel tegen onverschilligheid. Maar is empathie altijd goed? Op het niveau van de persoonlijke verhoudingen is zij wenselijk, maar empathie is geen wondermiddel waarmee we alle maatschappelijke problemen kunnen oplossen. Een zekere onverschilligheid is gewenst en soms zelfs bittere noodzaak. In Het empathisch teveelneemt Ignaas Devisch de lezer, uitgaande van voorbeelden uit het actuele maatschappelijke debat, mee in de geschiedenis van het denken over empathie. Hij daagt ons uit na te denken over ons mensbeeld: schuilt in ieder mens behalve een vriend niet ook een schurk?

Ignaas Devisch is professor ethiek, filosofie en medische filosofie. Hij is verbonden aan de Universiteit Gent en de Arteveldehogeschool. Eerder verscheen van zijn hand Rusteloosheid, dat werd uitgeroepen tot Beste Spirituele Boek 2017 en dat op de shortlist stond van de Socratesbeker.

De sprong in de techniek

Lieve Goorden

‘Shaping the world atom by atom’. Met dit ophefmakende motto lanceert Bill Clinton in 2000 het eerste grootscheepse onderzoek naar nanotechnologie. Zodat het vandaag – anderhalf decennium later – nanotechnologen effectief zal lukken om almaar gerichter atomen op te pakken en ze naar believen te verplaatsen. En daarmee een begin te maken met het inruilen van de ons gegeven wereld tegen iets wat we zelf maken.

Nimmer konden we met technologie zoveel kanten op. Maar ook nooit was de onzekerheid zo groot. Want hoe onszelf opnieuw uitvinden? Welke kwaliteiten zullen hier prevaleren? En hoe om te gaan met zelfgemaakte creaturen die eigengereid zijn en waarmee we niet zijn vertrouwd? Dit zijn vragen die ons allemaal – en niet alleen het laboratorium – aangaan. We zijn met zijn allen betrokken partij. Vandaar de oproep: laten we stilstaan bij wat we doen. En telkens opnieuw de vraag stellen: wat maakt een experiment in onze ogen acceptabel?

Lieve Goorden promoveerde in de politieke en sociale wetenschappen aan de Universiteit Antwerpen. Algauw raakte ze gefascineerd door het publieke debat over de nieuwste technologieën en zette daarover onderzoek op voor organisaties zoals het Studiecentrum Technologie en Beleid (TNO, Delft) en de Universiteit Antwerpen.

 

 

 
Groot.jpg
5a34a_9789038805207_cvr.jpg
vdh9789029523769.jpg

De geest uit de fles

Ger Groot

Dit boek is een geschiedenis van de moderne filosofie en een zinnenprikkelende beschouwing ineen. Ger Groot laat zien en horen hoe wij, zelfbewuste én onzekere mensen aan het begin van de eenentwintigste eeuw, zijn geworden wie we zijn. Sinds Descartes heeft de radicale twijfel zijn intrede gedaan en is 'de geest uit de fles'. De filosofie van de afgelopen vier eeuwen laat zich beschrijven als één lange worsteling met de erfenis van de religie. Niet alleen de filosofie, maar de hele cultuur is van die worsteling doordrongen.

Ger Groot (1954) doceert cultuurfilosofie en wijsgerige antropologie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en daarnaast is hij bijzonder hoogleraar filosofie en literatuur aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Hij publiceert veelvuldig beschouwingen, boekbesprekingen en opiniestukken in dag- en weekbladen en culturele tijdschriften. Bekende boeken van zijn hand zijn Twee zielen (1998), De uitgelezen Sartre (2000), Vier ongemakkelijke filosofen (2003), Het krediet van het credo (2006), De gelukkigste illusies (2008) en Religie zonder God (2013).

De eerste boze burger

Arnon Grunberg

Als tegenspoed hem treft is Job, de eerste boze burger, woedend op God. De hedendaagse boze burger vervloekt de overheid, Gods plaatsvervanger, die het land met een migrantenplaag zou hebben opgezadeld.

In zijn veel besproken essay ‘Het multiculturele drama’, dat in 2000 in NRC Handelsblad werd gepubliceerd, stelde Paul Scheffer: ‘Nodig is een afscheid van de kosmopolitische illusie waarin velen zich wentelen.’ Aan de hand van dit essay laat Grunberg via Freud, Du Perron, Kierkegaard en het oudtestamentische verhaal van Job zien wat de wezenlijke strijd is tussen nieuwkomer en oorspronkelijke bewoner. Een scherpzinnig pamflet over onverdiende rampspoed, het vooruitgangsgeloof, het juk van de cultuur en ieders jacht op het paradijs.

Arnon Grunberg (1971) is een gevierde en vaak bekroonde romanschrijver, woonachtig te New York. Voor Tirza (2006) ontving hij zowel de Gouden Uil als de Libris Literatuurprijs. Grunberg schrijft columns, essays, recensies, korte verhalen en reportages voor veel (inter)nationale kranten, weekbladen en literaire tijdschriften.

Melancholie van de onrust

Joke Hermsen

De mens is een homo melancholicus, die weet heeft van verlies en vergankelijkheid en dit besef probeert om te buigen tot hoop en creativiteit. Als het tij echter tegenzit en onze melancholie door onrust en angst slechts naar de duistere kant van het verlies getrokken wordt, kan deze omslaan in depressiviteit. Behalve rust, liefde en aandacht hebben we ook sociale verbondenheid en een bloeiende politiek-culturele wereld nodig om onze angsten te bezweren en de melancholie ‘gezond’ te houden.

In dit essay onderzoekt Joke J. Hermsen met denkers als Hannah Arendt, Ernst Bloch en Lou Andreas-Salomé wanneer de mens nog over voldoende macht, daadkracht en hoop beschikt om over het verlies heen te stappen en een nieuwe verhouding tot de wereld en zichzelf te zoeken.

Joke J. Hermsen (1961) is filosoof en auteur van romans als De liefde dus en Blindgangers en de succesvolle essaybundels Stil de tijd (bekroond met Jan Hanlo Essayprijs) en Kairos (shortlist Socrates Wisselbeker).

 
Huijer-Leve de publieksfilosofie NIEUW_001.jpg
Kleinherenbrink.jpg
Loobuyck - Samenleven met gezond verstand 9789463102711_OHV.jpg

Leve de publieksfilosofie!

Marli Huijer

Twee jaar lang was Marli Huijer Denker des Vaderlands. In Leve de publieksfilosofie! kijkt zij terug op deze periode en onderzoekt zij het typisch Nederlandse fenomeen van de publieksfilosofie.

De populariteit die de filosofie in Nederland bij het grote publiek geniet, is uniek. Er is geen land ter wereld waar relatief zoveel filosofie-evenementen zijn. We hebben filosofische tv-programma’s, radio-shows, krantenrubrieken, boekenclubs en een Maand van de Filosofie. Met al deze activiteiten is een nieuw filosofisch genre ontstaan: de publieksfilosofie. Veel filosofen zijn blij dat zij een breder publiek kunnen aanspreken, al ligt altijd het gevaar van vervlakking op de loer. De publieksfilosoof probeert continu een balans te vinden tussen deze twee uitersten.

Als hoogleraar publieksfilosofie en voormalig Denker des Vaderlands weet Marli Huijer als geen ander hoe ingewikkeld de rol van de publieksfilosoof is. In Leve de publieksfilosofie! gaat zij in op de vraag welke taken, verantwoordelijkheden of verplichtingen de publieksfilosoof heeft. 

Marli Huijer is hoogleraar Filosofie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en Lector Filosofie en Beroepspraktijk aan De Haagse Hogeschool. Ze werd opgeleid tot huisarts en filosoof en was coördinator van de Junkiebond. Sinds 2004 is Marli Huijer lid van het Filosofisch Elftal van Trouw, waar zij samen met haar collega's de actualiteit vanuit filosofische hoek beschouwt.

Alles is machine

Arjen Kleinherenbrink

Arjen Kleinherenbrink deinst niet terug voor de Grote Vragen. In dit kraakhelder geschreven boek laat hij eens en voor altijd zien hoe onze realiteit écht in elkaar zit.

 Al eeuwenlang proberen filosofen, theologen en wetenschappers de veelheid aan dingen te rangschikken en organiseren om grip te krijgen op de werkelijkheid. Dat doen zij via een terugkerend patroon: telkens wordt één ding verheven tot ordeningsprincipe van veel of zelfs alle andere dingen. Deze entiteit geldt als reëel, terwijl alle andere objecten en gebeurtenissen secundair zijn. Beroemde voorbeelden zijn God, het Subject, de Markt en recenter Genen en het Brein. In Alles is een machine laat Arjen Kleinherenbrink overtuigend zien waarom dit reductionisme een foutieve en rampzalige denkwijze is.

 Vervolgens presenteert Kleinherenbrink een alternatieve metafysica die de dingen centraal stelt. Daarmee breekt hij radicaal met een eeuwenoude filosofische traditie. In plaats van alles te reduceren tot één centraal mechanisme, beargumenteert hij dat ieder ding zelf een machine is: een actieve en zelfwerkzame kracht die niet te reduceren is tot iets anders. Alles is een machine zet deze gedachte systematisch uiteen, maar de resulterende metafysica is allesbehalve droge kost. 

Arjen Kleinherenbrink (1984) is filosoof aan de Radboud Universiteit en specialiseert zich in de metafysica en wijsgerige antropologie. Vanuit die disciplines onderzoekt hij de verhoudingen tussen mens, ecologie en technologie. Alles is een machine (2017) is zijn eerste boek.

Samenleven met gezond verstand

Patrick Loobuyck

Er gebeuren vandaag veel dingen die het samenleven ronduit ingewikkeld maken. Aanslagen, vluchtelingen, populisme: ieder schreeuwt zijn onzekerheid en angst uit. En de debatten gaan hard tegen hard. Het gevolg daarvan is dat we dreigen te vergeten hoe we kunnen samenleven.

We mogen ons niet uit elkaar laten spelen, schrijft Patrick Loobuyck. Hij pleit ervoor dat we ons inspannen om te verbinden in plaats van te polariseren. Daarvoor moeten we elkaar ernstig nemen. We hebben een brede consensus nodig die de samenleving schraagt en vertrouwen geeft. In Samenleven met gezond verstand verheldert en concretiseert Patrick Loobuyck de morele uitgangspunten en de sociale mechanismen van ons samenlevingsmodel: vrijheid, gelijkheid, wederkerigheid en solidariteit. Redelijkheid kan ons redden.

Patrick Loobuyck (1974) studeerde godsdienstwetenschappen aan de KU Leuven en moraalwetenschappen aan de UGent. Hij is momenteel als hoogleraar verbonden aan het Centrum Pieter Gillis van de Universiteit Antwerpen. Hij is ook als gastprofessor verbonden aan de vakgroep Wijsbegeerte en Moraalwetenschappen van de UGent. Patrick Loobuyck is een belangrijke stem in het publieke debat.

 
Aan de Europese natie.jpg

Aan de Europese natie

Joost van der Net

Op het continent van Europa staan we er zo beroerd nog niet voor als in Engeland en de Verenigde Staten, al lijken we wel hard op weg naar 'Amerikaanse toestanden'. Daarom roept Joost van der Net de leden van onze nog jonge Europese natie op om, nu het nog kan, een ander pad dan het Amerikaanse te kiezen. De lokroep van het Engels-Amerikaanse kapitalisme moet worden weerstaan. Een weg terug kan en moet worden gebaand naar de idealen van de jaren zestig en zeventig. Waarom leden van de Europese natie een dergelijke weg zouden willen zoeken; waarom ze Van der Nets oproep zouden willen volgen? Omdat zij, zo verwacht hij, zich aangesproken zullen voelen door de in dit boek voorgestelde Europese Droom.

Joost van der Net (1969) was achtereenvolgens werkzaam bij de VBK uitgeversgroep, de KRO, de RVU en directeur van de Stichting Thomas More. 

De wilde tuin van de verbeelding

Kris Pint

Dé gids om op een andere manier naar jezelf te kijken – weg van de neoliberale stereotypen – en zo een goed en voor jou waarachtig leven te leiden

De moderne mens is continu bezig zichzelf te verbeteren en nog beter inzetbaar te maken binnen de arena van de markteconomie. In De wilde tuin van de verbeelding laat Kris Pint zien hoe wij aan deze economisering van onszelf kunnen ontsnappen. In het werk van kunstenaars en denkers vindt hij elementen van een levenskunst voor iedereen die zichzelf en anderen niet langer wil begrijpen in termen van concurrentie en consumptie. Wij moeten onszelf niet beschouwen als een ondernemende tuinier die zich voortdurend wil bewijzen, maar als een wilde tuin, met allerlei nog onvermoede, waardevolle plaatsen. Een belangrijke rol is hierbij weggelegd voor de verbeelding, als een vorm van verzet, een verkenning van andere mogelijke levenswijzen.

Kris Pint (1981) is schrijver en cultuurfilosoof. Hij doceert cultuurwetenschappen aan de Faculteit Architectuur en Kunst van de Universiteit Hasselt

vdh9789023466253.jpg

Zwemmen in de oceaan

Miriam Rasch

Alles is online, online is alles. Er valt niet te ontsnappen aan de invloed die van digitale technologie uitgaat. In een paar decennia zijn alle aspecten van het leven door het internet getransformeerd, van onderwijs tot werk, van vriendschap en liefde tot lijden en dood. Een grens tussen een 'echte' en een 'virtuele' wereld is al lang niet meer te trekken: het leven is door en door gemedialiseerd. Toch lijkt de 'digitale revolutie' zich haast geruistloos te hebben voltrokken; wie staat er nog bij stil? 
Miriam Rasch werd tegelijk met het internet volwassen. In deze essaybundel probeert ze te doorgronden hoe digitale ontwikkelingen ons hebben veranderd. Geïnspireerd door schrijvers en filosofen vraagt ze zich af wat het betekent om mens te zijn in een door data geregeerde wereld.

Miriam Rasch werkt als onderzoeker en docent bij het Instituut voor Netwerkcultuur van de Hogeschool van Amsterdam. Ze schrijft essays en kritieken voor onder meer De Gids, De Groene Amsterdammer, Revisor en het Amerikaanse deep-webmagazine The Torist. In 2015 won ze de Jan Hanlo Essayprijs Klein.

 

Een goede dood.jpg
Amor fati.jpg

Ik kom in opstand, dus wij zijn

Eva Rovers

Nieuw licht op het verzet in de kunst

 Sociale media kunnen weliswaar massa’s op de been brengen, maar biedt de gedigitaliseerde cultuur eigenlijk wel echt de mogelijkheid tot verzet tegen de bestaande orde of is zij in wezen conservatief? Volgens Eva Rovers wordt de samenleving, en de kunstwereld in het bijzonder, onder druk van sociale media steeds preutser en behoudender. In een bevlogen essay vraagt Rovers zich af wat er nog over is van ‘de opstandige mens’, waarover Albert Camus schreef in De mens in opstand (1951). 

Cultuurhistoricus en biograaf Eva Rovers schreef de veelgeprezen biografie van kunstverzamelaar Helene Kröller-Müller, De eeuwigheid verzameld. Momenteel werkt zij aan de biografie van schrijver, verzamelaar en televisiepresentator Boudewijn Büch, die in het najaar van 2016 zal verschijnen.

Een goede dood

Ton Vink

Met Een goede dood laat Ton Vink zien dat we ons minder moeten bezighouden met de procedurele en juridische kant van euthanasie en meer met de vraag wat een goede dood nu eigenlijk inhoudt. Vink begeleidde jarenlang mensen die overwogen hun leven te beëindigen. Hij schuwt niet om moeilijke vragen te stellen: Wat is een goede dood? En wie bepaalt dat? Vink neemt ons mee in een wereld die ons allemaal aangaat. Een zorgvuldig onderbouwd pleidooi voor gereflecteerde zelfbeschikking.

Ton Vink is schrijver en filosoof. Hij studeerde filosofie, psychologie, godsdienstwetenschappen en geschiedenis en promoveerde in de filosofie.

Amor fati

André de Vries en Erno Eskens

Wanneer is je leven geslaagd? De kwestie van het geslaagde leven komt op scherp te staan als bij filosoof André de Vries kanker wordt geconstateerd. Het dwingt hem om zijn toekomstverwachtingen bij te stellen Filosoof Erno Eskens schrijft De Vries een bemoedigende maar ook confronterende brief. ‘Is je leven geslaagd?’ vraagt hij. Zou je het, inclusief alle geluk en ellende die je ten deel vallen, nog oneindig vaak willen meemaken? Het is het begin van een intrigerende briefwisseling waarin twee vrienden op zoek gaan naar de criteria voor het geslaagde leven en de goede dood.

André de Vries (1965-2017) werkte bij de Internationale School voor Wijsbegeerte (ISVW) en bij Stichting de Hoofdzaken.  De Vries promoveerde in Groningen op een revisie van Poppers zogenaamde ‘driewereldentheorie’.

Erno Eskens (1964) is programmadirecteur en uitgever bij de ISVW. Hij werkte eerder als (hoofd)redacteur bij Filosofie Magazine en als uitgever bij Veen Magazines. Hij is een van de initiatiefnemers van de Maand van de Filosofie en publiceerde meerdere boeken, waaronder Een beestachtige geschiedenis van de filosofie.

Oude en nieuwe ongelijkheid .jpg
Mystiek voor goddelozen.jpg
warndorff.jpg

Oude en nieuwe ongelijkheid

Kees Vuyk

In Oude en nieuwe ongelijkheid verhaalt Kees Vuyk over goede intenties en slechte uitkomsten. De belofte van gelijke kansen gaat steeds holler klinken. Wat heb je aan gelijke kansen als je weet dat je niet in staat bent en nooit in staat zult zijn om ze te benutten, en je kinderen evenmin? Vuyk laat zien dat er, ondanks alle goede bedoelingen, in onze egalitaire samenleving een nieuwe vorm van ongelijkheid is ontstaan. Hij toont wat deze nieuwe ongelijkheid behelst, hoe ze is ontstaan en exploreert mogelijke oplossingen. Hoe bestrijden we ongelijkheid wél?

Kees Vuyk was universitair hoofddocent aan het Departement Geesteswetenschappen van de Universiteit Utrecht. Hij studeerde psychologie aan de Vrije Universiteit en filosofie aan de Universiteit van Amsterdam. 

Mystiek voor goddelozen

Henk van der Waal

‘Wie zijn we eigenlijk? Wat doen we hier? Waar stevenen we op af?’ Met deze grote vragen opent Mystiek voor goddelozen. Niet voor niets, want nu de religies geen houvast meer bieden, de wetenschap iedere levensvraag uit de weg gaat en de technologie diep onze biologie binnendringt, ligt het speelveld open. Als nooit tevoren worden we daardoor uitgedaagd om op grond van onze eigen ervaring ons leven te doorgronden en vorm te geven.

Mystiek voor goddelozen ontvouwt even behoedzaam als gepassioneerd de mystieke grond van die eigen ervaring en laat zien dat subjectiviteit, liefde en vrijheid de weg wijzen naar aardse wijsheid en kosmische koestering.

Henk van der Waal (1960) is dichter en filosoof. Voor zijn debuutbundel, De windsels van de sfinx (1995), ontving hij de C. Buddingh’-prijs. Zijn vijfde bundel, Zelf worden (2010), werd genomineerd voor de VSB Poëzieprijs en bekroond met de Ida Gerhardt-poëzieprijs. Dat dichten en denken elkaar kruiselings kunnen bestuiven, toont zijn enthousiast ontvangen filosofische dialoog Mystiek voor goddelozen (2017).

Geen idee

Jan Warndorff

De populariteit van levenskunst en mindfulness laat zien dat steeds meer mensen zoeken naar houvast in het leven zelf. Maar opvallend genoeg stellen zelfs levenskunstfilosofen niet de cruciale vraag: wat bedoelen we precies met 'het leven zelf'? Voortbouwend op het denken van Ortega y Gasset en inzichten uit het boeddhisme ontwikkelt Jan Warndorff een vernieuwende filosofie die het alledaagse leven centraal stelt. Deze 'filosofie van het boerenverstand' staat geheel in het teken van de moraal: 'Zie van zoveel mogelijk, zoveel mogelijk te houden.'

 Jan Warndorff (1965) is als kind van tropenartsen geboren en getogen in West- en Oost-Afrika en heeft daarnaast ook gewoond in de Verenigde Staten, Engeland en Brazilië. In 1985 kwam hij naar Nederland. Hij studeerde in 1996 cum laude af aan de Universiteit voor Humanistiek met de scriptie Humanistiek, Ortega en ik. Vervolgens werkte hij enkele jaren als journalist en taaltrainer en sinds 2004 is hij voltijds vertaler en editor. In alle eenvoud is zijn debuut.

 
SW.jpg
cover_hr.jpg

Kinderlogica

Sabine Wassenberg

Sabine Wassenberg is al tien jaar lang filosofiejuf op multiculturele basisscholen in Amsterdam-West. Ze praat met haar leerlingen over grote vragen en gaat taboes niet uit de weg. En wat blijkt? De logica van deze kinderen is vaak helderder en directer dan menig debat in de grotemensenwereld. Ze stelt zich open op en luistert echt naar wat iedereen te zeggen heeft, en daardoor leert ze veel over de denkbeelden van kinderen uit andere culturen. En ze wordt ook nog eens stevig aan het denken gezet over haar eigen westerse waarden. Kinderlogica is een eye-opener voor iedereen die geïnteresseerd in de toekomst van onze multiculturele samenleving - en wie is dat niet?

Sabine Wassenberg (1981) is filosoof en geeft filosofieles op uiteenlopende scholen, voornamelijk in Amsterdam, vanuit de organisatie WonderWhy die ze samen met Maaike Merckens heeft opgezet. Ze schreef twee educatieve boeken over filosoferen met kinderen: Ik zag twee beren filosoferen (2013) en Ik zag twee apen wetenschapen (2015). Ze werkt niet alleen met kinderen, maar ook met volwassenen: ze geeft workshops, trainingen, persoonlijke consulten en lezingen en organiseert retraites. Over haar persoonlijke filosofische zoektocht schreef ze Mijn ego en ik (2015).

Gentest of geen test?

Marcel Zuiderland

Toen er nog geen prenatale testen waren, kon een aanstaande moeder weinig méér doen dan gezond leven en hopen dat haar kind niets mankeerde. Met prenatale screening is het nu mogelijk al tijdens de zwangerschap de medische conditie van het kind te kennen. Hopen op een gezond kind is nu kiezen voor een gezond kind. Wie screening kiest, krijgt zekerheid. Vaak is het goed. Soms niet. Ouders zullen dan een ondoenlijk vonnis over de zwangerschap moeten vellen: het kind behoeden of behouden voor zijn toekomst.

Met gevoel voor de impact van die beslissing zoekt Marcel Zuijderland uit wat de morele verantwoordelijkheid is van ouders. Moeten ze screenen en met de zwangerschap stoppen als het kind iets mankeert? Zijn antwoord is niet eenduidig. Het zal altijd zwaar zijn een gewenste zwangerschap af te breken. Keuze voor behoud is geen verkeerde beslissing, toch is het afbreken van de zwangerschap beter te verdedigen.

Marcel Zuijderland is publicist en filosoof en schrijft geregeld voor NRC-Next, NRC-Handelsblad en Trouw.